Part 4 – Ang Tunay na Lalaki

lightstock_man-in-prayer_small-1024x682

Pinag-uusapan natin sa series na #MayForever ang tungkol sa itinuturo ng Salita ng Diyos tungkol sa relasyon ng isang lalaki at babae, partikular na sa buhay ng mag-asawa o sa pag-aasawa. Siyempre mahalaga na sa Bibliya tayo titingin, hindi sa kung anu-anong nangyayari at itinuturo ng kultura o tradisyon ng tao, tulad ng makikita natin sa media, sa social media, o sa buhay-buhay ng mga tao sa paligid natin.

Dahil diyan, mahalaga na maglaan tayo ng panahon para pag-usapan ang magkaibang disenyo ng Diyos para sa mga lalaki at mga babae. To be able to relate well with the opposite sex, we must be at peace and growing in our manhood or womanhood.

Unahin muna natin ang biblical manhood ngayon, at next week ay ang mga babae naman. Kung ikaw ay lalaki, makinig kang mabuti. Kung ikaw ay babae, makinig ka rin. It will help you understand men and help us men grow to be the kind of man God wants us to be.

Three challenges to recovering biblical manhood

Ano nga ba ang isang tunay na lalaki? Pero bago natin sagutin yan, tingnan muna natin ang tatlong primary challenges in recovering biblical manhood. Tatlong K, KKK:

Kultura. Merong baluktot na definition ang tunay na lalaki sa society natin ngayon. Just look at the movies or advertisements. Ang lalaki dapat daw work-driven o performance-driven. We celebrate men of greatness and achievements kahit na napabayaan ang relasyon sa pamilya. Machismo din ang culture natin. Ang profile ng isang lalaki, malaki ang katawan, lumalaban (nakikipag-away, violent, look at the action movies). Sex-driven din ang culture natin. Tunay kang lalaki, you crossed childhood into manhood kapag hindi ka na virgin, kahit wala pang asawa. Mas maraming nakarelasyong babae, mas tunay kang lalaki.

Karanasan. Meron tayong mga sugat na dulot ng kakulangan ng ating mga tatay sa atin. Sa tatay natin dapat matutunan ang tunay na pagkalalaki, pero di naman naituro nang sapat sa atin, di naman naimodelo sa atin, and they became either neglectful or abusive sa kanilang fathering para sa atin nung tayo’y bata pa. We have broken manhood today partly because of broken fathers.

Kilusang Kababaihan. Reaksyon naman kasi ito sa pang-aabuso o pagbabalewala o pagpapawalang-halaga ng mga kalalakihan sa mga kababaihan. Kahit ang mga evangelical churches, napasok na rin ng feminism. Ito ang pananaw na pantay ang lalaki at babae sa status, sa pagkatao, kaya dapat kung ano ang nagagawa ng mga lalaki, may karapatan din ang babaeng gawin. Sabi ni John Piper, “The tendency today is to stress the equality of men and women by minimizing the unique significance of our maleness or femaleness. But this depreciation of male and female personhood is a great loss.”

Male and Female in God’s Image

Magkapantay ba ang lalaki at babae? Absolutely! Yan ang turo ng salita ng Diyos sa pagkakalikha sa tao na lalaki at babae. “God created man (general term for mankind, male and female) in his own image, in the image of God he created him; male and female he created them” (Gen. 1:27); “When God created man, he made them in the likeness of God. Male and female he created them (5:1-2). Totoo na magkapantay, hindi superior ang lalaki, hindi inferior ang babae. Magkapareho ang halaga sa paningin ng Diyos kaya dapat lang na magkapareho din ang halaga sa paningin natin. Kung lalaki ka, don’t feel superior or more valuable. Kung babae ka, don’t feel inferior or less valuable.

Magkapantay, pero magkaiba rin. Ang lalaki iba sa babae, obvious yan physically or biologically. Pero in terms of roles and authority, may pagkakaiba rin. Si Adan ang unang nilikha ng Diyos. Kay Adan ibinigay ang primerang responsibilidad na pamunuan at pangalagaan ang ipinagkatiwala ng Diyos. Kay Adan kinuha si Eba. Si Adan ang unang pinanagot sa kasalanan nilang dalawa. Mas magiging malinaw ang difference in authority sa relasyon ng mag-asawa mamaya.

Hindi lang magkapantay, hindi lang magkaiba, kundi magkatugma rin. Ang babae complementary sa lalaki. Siya ang “helper fit (or corresponding, suitable) for him” (Gen. 2:18). Ang layunin ng magkaibang roles o authority ng lalaki at babae ay hindi para idominate ng lalaki ang babae at ang babae ay parang doormat lang na inaapakan ng lalaki. The goal is harmonious relationship between men and women.

Manhood According to Genesis 1-2

Tama na magreact tayo sa pang-aabuso o pagbabalewala ng mga kalalakihan sa mga kababaihan. Pero hindi tama na sabihin nating ang authority na bigay ng Diyos sa mga lalaki to bear primary responsibility sa leadership sa family, sa church at sa society ay pwede ring ibigay sa babae. May mga panahon at pagkakataon na ang mga babae ay kailangang magrise up to take yung responsibility na di ginagampanan ng mga tamad at walang pakialam na mga lalaki sa bahay o sa ibang mga churches. But that is not the norm, that is not the ideal, that is not God’s design and intention for men and women. We cannot expect our non-believing society na maintindihan ‘to, pero tayong mga lalaking tagasunod ni Jesus, dapat na bumalik sa Genesis 1-2 para makita kung ano ang tunay na lalaki ayon sa disenyo ng Diyos.

Tagapamahala. Tungkol sa nilikha ng Diyos, sabi ng Diyos, “Be fruitful and multiply and fill the earth and subdue it, and have dominion over…” (1:28). Siyempre magkatulong ang lalaki at babae, pero ang lalaki ang nangunguna. We rule, reign over and steward creation under God’s authority. Hindi ito karapatan na mang-abuso, kundi may puso ng isang…

Tagapangalaga. Wala pa nun si Eba, may trabaho nang bigay ang Diyos kay Adan, “The Lord God took the man and put him in the garden of Eden to work it and keep it” (2:15). Anuman ang ipinagkatiwala sa atin ng Diyos – trabaho, pamilya, ministry, meron tayong responsibilidad na pangalagaan at pagyamanin. Ang tunay na lalaki hindi tamad, kundi nagtatrabaho. At nagtatrabaho hindi lang para sa sarili kundi para sa kapakanan ng iba, bilang pagsunod sa Diyos, para sa karangalan ng Diyos.

Umaako ng responsibilidad. “Therefore a man shall leave his father and his mother and hold fast to his wife, and they shall become one flesh” (2:24). Napag-aralan na natin ‘to. Pareho namang may responsibility sa marriage and family ang lalaki at babae. But note here the emphasis on male responsibility. “A man shall…” Ang tunay na lalaki inaako ang responsibilidad na ibinigay sa kanya ng Diyos na pangunahan at pangalagaan ang kanyang pamilya. Hindi niya ipinapaubaya yan sa asawa niya, sa magulang o biyenan niya. Gagawin niya ang lahat ng dapat gawin to provide for and protect his family. Not just physically, but also spiritually. To lead our wives and children is a huge calling. Mabigat na responsibilidad yan. Di natin kakayanin mag-isa. Kaya ang tunay na lalaki…

Inaamin na kailangan niya ng tulong ng iba. “It is not good that the man should be alone; I will make him a helper fit for him” (2:18). Di natin kaya mag-isa, kailangan natin ang tulong ng asawa natin para magampanan ang tungkuling bigay sa atin ng Diyos. Kailangan din natin ng mga kaibigang lalaki na tutulong sa atin. Hirap tayong humingi ng tulong sa iba. Kapag nagdadrive lang, kahit di alam ang pupuntahan, ayaw pang magtanong, kahit magkaligaw-ligaw na. Ang tunay na lalaki inaamin na kailangan niya ng tulong, humihingi siya ng tulong. “From where does my help come from” (Psa. 121:1)? Ultimately, hindi sa asawa natin, o sa mga kaibigan natin, o sa church natin. “My help comes from the Lord, who made heaven and earth” (121:2).

Christ the Perfect Man

“Be watchful, stand firm in the faith, act like men, be strong. Let all that you do be done in love” (1 Cor. 16:13-14). Act like men. Tunay na lalaki. Pano yan? Sino ang modelo natin? Sino ang pattern natin o example natin ng isang tunay na lalaki? He is none other than Jesus, the perfect Man, the only perfect Man. Pero single siya, walang asawa, pero ang asawa niya ay ang buong Iglesya. When talking about marriage sa Ephesians 5, sabi ni Paul, “This mystery is profound, and I am saying that it refers to Christ and the church.” So he is a pattern for our relationship with our wives. Siya ang sukatan ng isang tunay na lalaki.

Fellow men, let us look to Jesus, and keep looking at Jesus (Heb. 12:2). Sa kanyang pakikitungo sa mga babae, tulad ng Samaritan woman (John 4), ng babaeng nahuling nangangalunya (John 9), at ng makasalanang babae sa bahay ni Simon the Pharisee (Luke 7), naroon ang kanyang tenderness, love, compassion and forgiveness. Hindi sila ginamit, pinagsamantalahan, ginawang sexual fantasy tulad ng mga lalaki ngayon. Kitang-kita ang kanyang kababaang-loob, Diyos na nagkatawang-tao (Phil. 2). Hindi siya passive, he was the one who took the initiative to save us, he came to seek and save us (Luke 19:10). He was tough, sabi niya sa mga hypocrites, “Woe to you, scribes and Pharisees, hypocrites” (Matt. 23:33). Buong tapang na nagsasabi ng katotohanan, kahit masakit pakinggan. But he is also tender, kahit sa mga makasalanan. “O Jerusalem, Jerusalem, the city that kills the prophets and stones those who are sent to it! How often would I have gathered your children together as a hen gathers her brood under her wings, and you were not willing” (23:37)! Umiyak siya nang mamatay ang kanyang minamahal na kaibigang si Lazarus (John 11:35). At sabi ng mga tao, “See how he loved him” (v. 36)! Ang tunay na lalaki hindi itinatago ang emosyon, lalo na kung ito ay pagpapakita ng pag-ibig.

At lalo na sa mga huling araw ng buhay ni Jesus, kitang-kita ang kanyang pagkalalaki. Ang isang lalaki nasusukat ang tunay na pagkalalaki sa mga difficult times. Nang siya’y mananalangin, sabi niya sa mga disciples niya, samahan n’yo ko (Matt. 26:37-38). He loved his disciples to the end (John 13:1)! At pinakita n’ya iyon sa pamamagitan ng paghuhugas sa kanilang paa, para paglingkuran sila tulad ng isang alipin, para ipakitang handa siyang ibigay maging sarili niyang buhay para sa kanila (Mark 10:45). Pati si Judas, na magtatraydor sa kanya, hinugasan niya ang paa. Pati si Pedro, na ikakailang kilala. At lahat ng mga disciples na magtatakbuhan palayo matapos na siya’y arestuhin. Nang siya’y arestuhin, si Pedro nagtapang-tapangan, naging violent, tinapyas ang tenga ng isang sundalo. Pero si Jesus nanatili pa ring mahinahon. Di lumaban.

Kahit sa harap ng high priest, ni gobernador Pilato, at ng pananakit ng mga sundalong Romano – mga lalaking kumakalaban sa kanya – pinakita niya kung sino ang tunay na lalaki. Nanatili siyang kalmado, gentle, no guilt was found in him. He was accused wrongly, pero di niya inilagay sa kamay niya ang sitwasyon. He entrusted everything to the Father. Kahit mahirap buo ang loob niya to die on the cross for us, his bride. Pinatungan siya ng koronang tinik, sinuotan ng purple robes, at hinamak ang kanyang claim na siya ang Messiah-King. And in mocking him Pilate spoke the truth about him, “Behold the man” (John 19:5). At the cross, there at his feet was his mother and another disciple probably John, he loved his mother, and entrusted him to John. Bago siya mamatay, sabi niya, “It is finished,” he has finished the work God had called him to do.

Mababang-loob, buo ang loob, mahinahon, determinadong tapusin ang iniatas ng Ama, may pagkukusa, may pagmamahal, may pag-ibig, may pagpapatawad. He is Jesus. He is the Lion of Judah, he is the Lamb of God. He is the Perfect Man!

Oh, that we all should be like him! Oh, that I may be like him. Pero paano? Not merely by imitating, kasi alam natin sa sarili natin, we cannot measure up to his standard. Sabi ni John White, “We become like Jesus by allowing him to serve us, to wash, so to speak, our own feet. We have to know what it is in our experience to let him love us, to let him minister to our intimate needs. But we are too proud. We need to let him show us the sin we hide even from ourselves and restore our family relationship with him.” Kumbaga, wag muna tayong magpakalalaki sa harap ni Jesus, in relation to Jesus. We must be feminine, like a wife to Jesus. Sabihin mo sa kanya, “Kailangan kita, kakapit ako sa iyo, di ako mabubuhay nang wala ka, linisin mo ako, hubugin mo ako, mahalin mo ako, yakapin mo ako, satisfy me with your love. Only as we become feminine in heart to Jesus our husband, only then we can become truly masculine with the women around us, especially our wife.

The Man as “Head” of His Wife (Ephesians 5)

So, husbands, sa relasyon natin sa ating asawa, tularan natin si Jesus sa relasyon niya sa atin. Ang relasyon nating mag-asawa ay larawan ng kanyang relasyon sa Iglesya. Husbands, you represent Jesus. Wives, you represent the Church.

Lead your wife, like Christ leads the church. “Wives, submit to your own husbands, as to the Lord. For the husband is the head of the wife even as Christ is the head of the church, his body, and is himself its Savior” (Eph. 5:22-23). Ang salitang “submit” ay galing sa salitang hypotasso, na ang implication palagi ay relasyon ng submission to an authority. Husbands, we are the head, we are the leader sa relasyong ito. Use your authority well. “Headship is the divine calling of a husband to take primary responsibility for Christlike, servant leadership, protection, and provision in the home. Submission is the divine calling of a wife to honor and affirm her husband’s leadership and help carry it through according to her gifts” (John Piper, This Momentary Marriage, 80). Tulungan natin ang asawa natin na maging joyful ang kanilang submission by leading them well. Hindi ibig sabihing sunud-sunuran lang sila sa mga gusto at desisyon natin. Pero tayo ang nangunguna sa pagdadala sa kanila sa layunin ng Diyos para sa kanila at sa pamilya natin. Nangunguna ka ba? O ikaw ang pinapangunahan ng asawa mo? Ang ibang lalaki passive pagdating sa leadership. Ang iba namang dominante, tyrant, abusive sa kanyang authority. But we are also called to loving leadership…

Love your wife, as Christ loves the church. “Husbands, love your wives, as Christ loved the church… (v. 25). “In the same way (like Christ) husbands should love their wives as their own bodies. He who loves his wife loves himself” (v. 28). “However, let each one of you love his wife as himself” (v. 33). Nakukulitan tayo sa asawa natin kapag paulit-ulit ang ibinibilin sa atin. Bakit paulit-ulit, kasi hindi tayo nakikinig. Tulad kay Pablo, paulit-ulit na sinabi sa atin. Makinig tayong mabuti. To reflect more fully the image of God in our marriage, “husbands, therefore, should aim for loving, considerate, thoughtful leadership in their families” (Wayne Grudem, Systematic Theology, 467). Mahal mo ba ang asawa mo? Madaling sabihing oo. Pero nararamdaman ba niya, ipinapadama mo ba? Merong Five Love Languages si Gary Chapman – gifts, words of affirmation, touch, service, quality time. Mahalaga rin yun na we love our wife according to her love language. Pero mas mahalagang we love our wives according to Jesus’ love language, “as Christ loved the church.” Ginawa niya ang lahat, gagawin niya ang lahat, para protektahan tayo at ibigay ang kailangan natin. So…

Protect your wife. Serve and sacrifice for your wife, like Jesus. Paano siya nagmahal? He “gave himself up for her, that he might sanctify her…so that he might present the church to himself in splendor…that she might be holy and without blemish” (vv. 25-27). Nakahanda tayong ibigay ang oras natin, ang lakas natin, maging ang sariling buhay natin to protect our wives. Not just physically na para tayong mga body guards nila. But also spiritually. Laban sa tukso ng kaaway. Laban sa kasalanan. We pray for her. We fight with her. Hindi siya ang inaaway mo. Magkasama kayong lumalaban sa tukso at sa kasalanan. Hindi tayo ang nagiging dahilan para magalit siya at magkasala siya. Tayo ay instrumento ng Diyos para sa kanyang kabanalan.

Provide for your wife. Paano nagmahal si Jesus sa church? “For no one hated his own flesh, but nourishes and cherishes it, just as Christ does the church” (v. 29). Pinapakain at inaalagaan (v. 29). Ang approach natin sa marriage hindi yung kung ano ang maibibigay sa atin ng asawa natin. Kundi kung ano ang maibibigay natin sa kanila. We marry our spouse not to be served but to serve. “Mature masculinity refuses to be reduced to raw sexual desire in relationships. Instead, maturity involves being aware of the woman’s deeper, personal needs, tempering strength with tenderness to insure that her joy will be maximized” (Craig Lockwood). Yes, we provide physically and financially, nagtatrabahong mabuti para pangalagaan ang well-being ng ating pamilya. But it is more than that. She needs more than that. Kailangan niya ng sense of security, kailangan niyang maramdaman na mahal mo siya, kailangan niya ng assurance na wala nang ibang babae sa buhay mo, kailangan niya ng pang-unawa mo, kailangan niya ang tulong mo sa bahay at mga bata. Do everything we can to provide what our wife needs. And her greatest need? Jesus! We lead them to Jesus, to a deeper, closer, more intimate relationship with Jesus. Pero di natin magagawa kung tayo mismo walang ganyang klaseng relasyon sa Panginoong Jesus.

Di pa natin napag-usapan ang role natin bilang mga tatay sa mga anak natin, and time doesn’t permit us to do that. Pero ito ang tandaan natin: We love our children well by loving our wife well. Lalo na sa mga lalaking anak, ngayon pa lang tinuturuan na natin sila na balang araw kapag nag-asawa sila, ang pagtrato nila sa kanilang asawa ay tulad ng halimbawang ipinapakita natin sa pagmamahal at pangunguna natin sa ating asawa.

To non-husbands…

To wives: Help us lead you well. Don’t undermine or overrule the authority God has given us. Maaaring ang iba sa amin passive o stubborn, dagdagan n’yo ang pang-unawa n’yo at pasensiya sa amin. Kahit kami ay nasa proseso din. Yung mga narinig n’yo na tagubilin ng Diyos sa aming mga husbands, wag n’yong isumbat sa amin kung di namin nagagampanang mabuti. Don’t nag your husbands. Talk to us gently. Pray for us. Walk alongside us. I’m thankful for my wife. Sa kabila ng maraming imperfections at failures na nakita niya sa akin as husband and father, she was so patient and understanding. If your husband is not a follower of Jesus, obviously he cannot lead and love like Jesus. Ang part n’yo, dalhin ang asawa n’yo sa Panginoong Jesus. Ipakita n’yo sa salita n’yo, sa ugali n’yo, sa pagtrato n’yo sa kanila kung sino si Jesus sa buhay n’yo,

To single men: Bago ka maghanap ng babae na para sa iyo, tanungin mo rin muna ang sarili mo kung ikaw ba ay nagiging isang lalaki para sa isang babae. Are you growing in maturity as a man – responsible, pure and gentle in relationship with women, building healthy friendships with other men? Are you growing more and more in love with Jesus? One day, magkakaasawa ka Lord willing. Ngayon pa lang, ihanda mo na ang sarili mo. Be a man after God’s own heart, be like Jesus.

To all women, single ka man o married: Pray for all the men in this church. We are still mess, we are still broken sinners. So pray for the grace of God and the gospel of Jesus to change us from the inside out.

Lalaki at babae, sa disenyo ng Panginoon, tulong-tulong tayo na gawin ang lahat ng magagawa natin para tulungan ang mga lalaki to be the man that God wants us to be. Dahil sa kasalanan, dahil sa brokenness ng mundong ito, this is a very challenging call. Pero dahil sa biyaya at tulong ng Panginoon, all things are possible with God.


One thought on “Part 4 – Ang Tunay na Lalaki

Share your thoughts about this post...

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s